Czytanie i pisanie na grupy dyskusyjne

Bardzo krótki wstęp

Dostęp do grupy dyskusyjnych możliwy jest dzięki tzw. czytnikom, które potrafią porozumieć się z serwerem grup dyskusyjnych: odczytać i publikować wiadomości (wiadomości te nazywane są postingami lub postami). Takim czytnikiem jest np. Outlook Express (w dalszej części tekstu będzie oznaczany skrótem OE). A że jest on najpopularniejszy, przeto na jego przykładzie zostanie pokazana konfiguracja. Zapewniam jednak, że zdecydowana większość czytników konfiguruje się w podobny sposób, przynajmniej te pracujące w środowisku okienkowym.

Cały system powiązany z obsługą grupy dyskusyjnych nosi nazwę usenetu, albo newsów, dlatego też czasem można spotakć się z nazwą "grupy news" (z ang. news groups). Nazwa grupy, nie zawierająca polskich liter, składa się z kilku członów oddzielonych kropkami. Grupy tworzą hierarchie, która ułatwia wyszukiwanie grupy o odpowiedniej tematyce.
Np. nazwa grupy pl.comp.os.linux oznacza, że: pl - grupa jest polskojęzyczna, comp - tematyka tyczy komputerów, os - dokładniej systemów operacyjnych, linux - a jeszcze dokładniej Linuxa (albo Linuksa, ponoć ta forma jest prawidłowa).

Konfiguracja outlooka

Pierwszym krokiem, zanim będziemy mogli czytać i pisać na grupy dyskusyjne, jest utworzenie stosownego konta w OE. Można utworzyć wiele kont, tak by kilka osób korzystających z jednego komputera, mogło niezależnie pisać na grupy dyskusyjne.

Utworzenie konta

Przystąpmy zatem do skonfigurowania przykładowego konta.

Wybieramy opcję Konta z menu Narzędzia. Rysunek 1
Pokazuje się okienko z listą wszystkich kont, nas interesują konta grup dyskusyjnych, wobec czego wybieramy stosowną zakładkę.
Na razie nie utworzono żadnego konta. Rysunek 2: lista kont dla grup dyskusyjnych (pusta)
Dlatego klikamy przycisk Dodaj/Grupy dyskusyjne....
Teraz Kreator zapyta nas o kilka rzeczy. Rysunek 3
Najpiew jesteśmy pytani o imię i nazwisko. Ale żeby być bliższym prawdy, powinno mówić się o podpisie, bowiem możemy wpisać tu cokolwiek: prawdziwe, bądź nieprawdziwe dane osobowe, ksywkę, albo przypadkowy ciąg liter. Rysunek 4: pytanie o imię i nazwisko
Kolejny krok to e-mail prywatny - jeśli go podasz, osoba zainteresowana będzie mogła skontaktować się z Tobą prywatnie, nie na grupie.

Koniecznie przeczytaj o zabezpieczeniach antyspamowych! Rysunek 5: pytanie o email
Kliknijmy przycisk Dalej i oczom naszym ukazuje się ekran, w którym ustalamy serwer news.

Dostawca internetu powinien wskazać adres serwera jakiego możemy używać. Co prawda niektóre serwery news pozwalają na odczyt wiadomości, nawet gdy nie jesteśmy do niego przyporządkowani, ale nie pozwala wysyłać - gdy spróbujemy coś wysłać otrzymamy błąd: Posting not allowed..
Zaś większość sewerów odrzuca po prostu "obce" połączenia mówiąc: You are not welcome at this server.

Jeśli jesteś klientem TPSA, lub Twój dostawca internetu korzysta z usług tej firmy, powinieneś korzystać z serwera news.tpi.pl. Rysunek 6: adres serwera news
Jeśli nie, to sprawdź na stronach swojego dostawcy internetu, albo poszukaj informacji na stronie http://www.usenet.pl/doc/news-pl-faq.htpl#jaki_serwer.

Jeśli nadal nie będziesz wiedział z jakiego serwera korzystać, możesz zarejestrować się na portalu onet.pl lub gazeta.pl. Udostępniają one - nieodpłatnie - własne serwery news (odpowiednio: news.onet.pl, news.gazeta.pl). Wystarczy założyć na jednym z nich konto pocztowe, a wybrany login i hasło, posłuży również do logowania na serwer news.

Jeśli będziesz korzystał z usług ww portali, to zaznacz Serwer grup dyskusyjnych wymaga logowania, na następnym ekranie wpisz login i hasło.
Dla wygody proponuję zaznaczyć opcję Zapamiętaj hasło, dzięki czemu nie będziesz za każdym razem o nie pytany. Rysunek 7a: serwer wymaga logowania
Rysunek 7b: pytanie o hasło i login

Klikamy przycisk Zakończ... Rysunek 8: zakończenie tworzenia konta
...i pojawia się nowe konto.

Jeśli zajdzie taka potrzeba, możemy zmienić jego parametry w okienku wywoływanym przyciskiem Właściwości. Rysunek 9: konto pojawiło się na liście
Klikamy teraz przycisk Zamknij. OE spyta nas... Rysunek 10: pytanie: 'Czy chcesz pobrać nowe grupy z dodanego konta?'
Odpowiadamy tak, wówczas program pobierze z serwera listę dostępnych grup dyskusyjnych. Pobieranie może potrwać kilka minut, bowiem ilość grup przechowywanych na dużych serwerach przekracza 30 tysięcy.

W międzyczasie wspomnę o tym, iż od czasu do czasu pojawiają się nowe grupy, co OE przy każdym uruchomieniu sprawdza. Jeśli są jakieś, spyta czy chcemy je zobaczyć.
Czasem warto zarknąć. Rysunek 11: oczekiwanie na pobranie listy grupy
Po dłuższej lub krótszej chwili pokazuje się okienko z listą wszystkich grup. Rysunek 12: lista grupy dyskusyjnych
Chcemy czytać grupę free.pl.buddyzm, wobec czego wpisujemy ten tekst w okienko tekstowe i wyświetla się lista grup, których nazwy zawierają "free.pl.buddyzm". Będzie to oczywiście upragniona (?) free.pl.buddyzm i jakaś dziwna grupa free.pl.buddyzm.praktyka. Zaznaczamy free.pl.buddyzm i klikamy przycisk Subskrybuj - obok nazwy grupy pojawia się ikonka.

Sugeruję przeglądnąć również inne grupy polskojęzyczne - wystarczy wpisać pl., alt.pl. lub free.pl. by uzyskać ich listę. Rysunek 13: wybranie grupy free.pl.buddyzm
Przyciskamy przycisk Ok i w okienku Outlooka pojawia się zasubskrybowana grupa. Rysunek 14: ekran OE z zasubskrybowaną grupą

Zanim zaczniesz

Jeśli wszystko poszło bez problemów, w oknie głównym OE powinna pojawić się zasubskrybowana grupa. Gdy na nią klikniemy, OE pobierze listę artykułów, a w oknie obok ukaże się ich lista.

Rysunek 15: widok OE, wyświetlającego grupę dyskusyjną

Proszę zwrócić uwagę na kilka rzeczy:

Obok nazwy grupy wyświetla się (na niebiesko) liczba artykułów.
Artykuły są pogrupowane w tzw. wątki (ang. threads) - dzięki temu łatwo śledzić konwersację na dany temat (kliknięcie na [+] rozwija wątek).
Tytuły artykułów przeczytanych są wyświetlane czcionką zwykłą, zaś nieprzeczytanych pogrubioną. Na dużych grupach dyskusyjnych mogą przydać się opcje śledzenia wątku (Monitoruj konwersację") ignorowania wątku (Ignoruj konwerację) itp. dostępne z menu Wiadomość.
W kolumnie Od będzie wyświetlone to, co wpisywaliśmy w kreatorze konta jako imię i nazwisko.
Proszę zwrócić uwagę, iż adres interntowy w wyświetlanej treści wiadomości jest podświetlony - można kliknąć i domyślna przeglądarka otworzy tę stronę. Jeśli wysyłamy wiadomość nic specjalnego nie trzeba robić by podać adres internetowy - wystarczy go wpisać, a czytnik sam go rozpozna i odpowiednio podświetli. Obecnie większość czytników to potrafi.
Jeśli chcemy pokazać jakiś bardzo długi link, a o takie nie trudno, można skorzystać z darmowej usługi http://www.tinyurl.com/. Wtedy na grupę podajemy adres postaci: www.tinyurl.com/costam.

Ustawienia czytnika

Zanim opowiem jak odpowiadać i pisać nowe tematy na grupę upewnijmy się, że masz wszystko dobrze skonfigurowane. W tym celu wybierz z menu Narzędzia opcję Opcje.... Pokazuje sie okienko, kliknij zakładkę Wysyłanie i Twoim oczom winien ukazać się następujący ekran.

Na powyższym ekranie prawie wszystko jest w porządku. Jeśli masz stałe łącze, możesz zaznaczyć pole Wyślij wiadomości bezzwłocznie. Jeśli zaś korzystasz z modemu, zostaw je wyczyszczone, a gdy połączysz się z internetem kliknij ikonkę Wyślij/Odbierz i wtedy OE wyśle Twoje "zaległe" wiadomości, oraz pobierze nowe.

Sugeruję również wybrać opcję Zwykły tekst dla wysyłania wiadomości pocztowych, moim skromnym zdaniem HTML'ową pocztę nienajlepiej się czyta.
A'propos grupy dyskusyjnych i HTML: wysyłanie wiadomości w formacie HTML na grupy dyskusyjne jest absolutnie zabronione!!!

Zajmijmy się jeszcze dwiema rzeczami; kliknij przycisk Ustawnia międzynarodowe i wybierz kodowania znaków Środkowoeuropejski (ISO), nie Środkowoeuropejski (Windows). Kodowanie znaków ISO (formalnie ISO-8859-2) jest oficjalnie uznanym stanardem kodowania polskich liter. Poza tym istnieje wiele innych kodowań, jednak obecnie są praktycznie nie używane.

Teraz kliknij jeszcze Ustawienia zwykłego tekstu dla pola Format wysyłania do grupy dyskusyjnych, i ustaw wszystko tak, by było zgodne z rysunkiem poniżej.

Wyjaśnie dwie sprawy, może nie tak bardzo istotne.

Ustawiony został brak kodowania, bowiem zadeklarowane wyżej kodowanie tekstu (środkowoeuropejski ISO) wystarcza do interpretacji polskich liter.
Zawijanie tekstu jest istotne, gdyż niestety nie został wypracowany ogólny standard zawijania tekstu.

To by było na tyle ustawień, teraz powiem jak odpisywać i wysyłać wiadomości.

Wysyłanie wiadomości

Żeby wysłać zupełnie nową wiadomość klikamy ikonkę (pierwsza z lewej) Nowe ogłosznie . W okienku które się pojawi wypełniamy temat oraz treść. Temat powienien być w miarę opisowy, tytułowanie swojej wiadomości "pytanie", "dlaczego?", itp. nie jest zbyt mile widziane.

Żeby odpowiedzieć na interesującą nas wiadomość zaznaczamy ją na liście artykułów i klikamy ikonkę (druga z lewej) Odpowiedź na grupie. Pojawi się takie samo okienko jak przy publikacji, z tym że:

Pole tematu będzie wypełnione czymś w rodzaju: "Odp: Temat"; "Odp:" znaczy oczywiście odpowiedź.
Jednak standardowo powinno być wstawione "Re:" - czyli "Re: Jakiś temat". Jeśli masz chwilkę, to zmień, nawet ręcznie, gdyż potem temat może wyglądać tak: "Re: Odp: Re: Odp: jakiś temat". Nie jest to oczywiście jakiś straszny błąd, po prostu po pewnym czasie robi się śmietnik w tytule wiadomości.
W polu z wiadomością zostanie wstawiony cytat artykuł na który odpowiadamy, z tym że każda jego linijka będzie poprzedzona znakiem cytowania > (można go zmienić w okienku przedstawionym wyżej, jednak znak większości jest uznawany za standard).

Przy odpowiadaniu przyjęło się, co następuje:

Z cytatu przedpiścy (tak się czasem mówi :-) ) wycinamy to co jest nieistotne. Oczywiście nie należy z tym za bardzo przesadzać. Generalnie chodzi o to, by nie zacytować 80 linijek tekstu, w celu dopisania "Zgadzam się z powyższym". Jeśli wycinamy na prawdę dużo tekstu, warto to zaznaczyć; najczęściej wpisuje się coś w stylu: "[ciach]", "[wycięte]", "[ciach nie na temat]" itp.
Z cytatu przedpiścy wycinamy sygnaturkę, bądź jego podpis. Sygnaturka znajduje się na samym dole i jest oddzielona od właściwej wiadomości dwoma myślinikami i spacją (spacja powinna występować i jest niejako standardowa, ale np. OE ją wycina). W sygnaturce, której długość nie powinna przekraczać czterech linijek, znajduje się najczęściej podpis, adres strony domowej autora, jakieś motto itp.

Odpowiadamy pod cytatem!!!

> ...
> ...
> ...
> jakaś kwestia 1

Twoja odpowiedź

> ...
> ...
> coś jeszcze
> ...
> ...

Twoja odpowiedź

itd.

Dzięki temu łatwiej czyta się wiadomości - wyraźnie widać kontekst wypowiedzi.

I jeszcze jedna, bardzo ważna UWAGA: Jeśli wyślesz wiadomość i nie pojawi się ona natychmiast na liście, nie wysyłaj jej ponownie! Jeżeli OE nie wyświetlił żadnego błądu, to zapewne dotarała ona do serwera, albo w niedługim czasie dotrze. Jeśliby nie pojawiła się po paru godzinach, wtedy możesz ponownie spróbować.

Dodatkowe informacje

Na sam koniec powiem o kilku sprawach pobocznych, które jak sądzę, mogą przydać się w przyszłości.

1. Gdy odpowiadamy na jakiś artykuł, czasem chcielibyśmy podkreślić pewną frazę/zdanie z cytowanej wiadomości, do której się odnosimy. Na ogół używa się do tego znaków: ^ (daszek), ~ (tylda), - (myślnik). Ale żeby dobrze to zrobić należy wcześniej ustawić sobie czcionkę o stałej szerokości np. Courier New (W: wstawię niedługo screen). Jeśli natomist czytamy wiadomość, w której zauważymy podkreślenie, możemy szybko przełączyć się czcionkę o stałej szerokości.

A teraz zademonstruję różnice. Ktoś chciał podkreślić słowo "muzykiem", w przypadku czcionki o stałej szerokości widać to wyraźnie, w drugim przypadku nie do końca wiadomo co jest podkreślone.

czcionka o stałej szerokości

> on był muzykiem, i do tego grał w ping-ponga
         ^^^^^^^^
coś ci się pomyliło, to jego brat cioteczny był muzykiem

czcionka o zmiennej szerokości

> on był muzykiem, i do tego grał w ping-ponga
         ^^^^^^^^
coś ci się pomyliło, to jego brat cioteczny był muzykiem

2. I druga rzecz. Czasem można zobaczyć w wiadomości, zdało by się, przypadkowy ciąg liter, ale najczęściej tak nie jest. Jest to tzw. "rotowane", czyli kodowania ROT-13. Psuje ono nieco szyk liter, ale pozwala ukryć wulgaryzmy, zakończenia filmów, "prywatne wiadomości", itp.

OE umożliwia zakodowanie jak i rozkodowanie ROT-13 (dwukrotne "zakodowanie" nie zmienia tekstu).

Zabezpiecznia antyspamowe

Publikacja swojego adresu e-mailowego nie jest najlepszym pomysłem, bowiem spamerzy częstokroć przeczesują grupy dyskusyjne w poszukiwaniu tychże adresów. Są im potrzebne po to, by wysłać nam ofertę powiększenia penisa lub zaproponować inne równie "atrakcyjne" usługi. Problem spamu jest obecnie na prawdę poważny - jeśli jesteś zainteresowany tym tematem zobacz stronę http://www.nospam-pl.net/.

Ale przecież chcemy mieć możliwość prywatnego kontaktu, prawda? Dlatego też można swój adres w pewien sposób zabezpieczyć. Należy wpisać do niego jakieś słowa - takie, które człowiek łatwo rozpozna i usunie, a które wprowadzą w błąd program skanujący. Oto kilka przykładów dla (nieistniejącego) adresu jan_kowalski@darmowa.skrzyneczka.com.

jan_kowalski@darmowa_kropka_skrzyneczka_kropka_com
jan_kowalskiBEZSPAMU@darmowa.skrzyneczka.com
jan_kowalski@darmowa.skrzyneczka.tegoniema.com

Jeśli trochę poczytasz usenet, poznasz wielką różnorodność tych zabezpieczeń. :-)

Dobrym zwyczajem przy zabezpieczaniu adresu, jest dodatnie na jego koniec słówka .invalid, np. jan_kowalskiBEZSPAMU@darmowa.skrzyneczka.com.invalid. Mówi on porządnym programom pocztowym, iż ten adres na 100% nie jest prawidłowy, i ewnetualnie będzie mógł ostrzec użytkownika, że ten pisze "w kosmos".

Zakończenie

Autor mógłby teraz bezstrosko powiedzieć, że nie bierze odpowiedzialności za to co napisał, jak sobie coś zespsujesz to twój kłopot itd.
Po części tak jest, jednak tekst ten powstał po to by Ci pomóc. Więc jeśli masz jakieś problemy, a nie będziesz mógł znaleźć rozwiązania na podanych poniżej stronach internetowych, możesz napisać na adres wojciech_mula@poczta_kropka_onet_kropka_pl (tak, spamerzy uganiają się za adresami także na stronach www).
Wszelkie uwagi, oraz poprawki są bardzo mile widziane.

Linki, posortowane wg przydatności dla początkującego.

www.pg.gda.pl/~agatek/netq.html - netykieta, czyli usenetowe dobre wychowanie
groups.google.com/groups?hl=en&lr=&ie=UTF-8&group=pl.news.czytniki - archiwum grupy pl.news.czytniki na której uzyskać pomoc, gdy nawali czytniki newsów.
http://www.gazeta.pl/ - bardzo ładne wprowadzenie w dziale usenet;
czytniki.zamiast.net - informacje o usenecie, czytnikach, itp.
http://www.usenet.pl/ - FAQ polskiego usenetu.

Chciałbym podziękować za inspirację Marcinowi.
Dziękuję również koali (alias alaok, alias boom), który czytając wcześniejszą wersję tekstu wcielił się w rolę nic-nie-rozumiejącego-człowieka, dzięki czemu wyłapał techniczny bełkot.

Wojtek Muła

http://www.hal.trzepak.net/faq/winxp/faqxp.html -strona główna FAQ XP

Wybieramy opcję Konta z menu Narzędzia.
Pokazuje się okienko z listą wszystkich kont, nas interesują konta grup dyskusyjnych, wobec czego wybieramy stosowną zakładkę. Na razie nie utworzono żadnego konta.
Dlatego klikamy przycisk Dodaj/Grupy dyskusyjne.... Teraz Kreator zapyta nas o kilka rzeczy.
Najpiew jesteśmy pytani o imię i nazwisko. Ale żeby być bliższym prawdy, powinno mówić się o podpisie, bowiem możemy wpisać tu cokolwiek: prawdziwe, bądź nieprawdziwe dane osobowe, ksywkę, albo przypadkowy ciąg liter.
Kolejny krok to e-mail prywatny - jeśli go podasz, osoba zainteresowana będzie mogła skontaktować się z Tobą prywatnie, nie na grupie. Koniecznie przeczytaj o zabezpieczeniach antyspamowych!
Kliknijmy przycisk Dalej i oczom naszym ukazuje się ekran, w którym ustalamy serwer news. Dostawca internetu powinien wskazać adres serwera jakiego możemy używać. Co prawda niektóre serwery news pozwalają na odczyt wiadomości, nawet gdy nie jesteśmy do niego przyporządkowani, ale nie pozwala wysyłać - gdy spróbujemy coś wysłać otrzymamy błąd: `Posting not allowed.`. Zaś większość sewerów odrzuca po prostu "obce" połączenia mówiąc: `You are not welcome at this server`. Jeśli jesteś klientem TPSA, lub Twój dostawca internetu korzysta z usług tej firmy, powinieneś korzystać z serwera `news.tpi.pl`.
Jeśli nie, to sprawdź na stronach swojego dostawcy internetu, albo poszukaj informacji na stronie http://www.usenet.pl/doc/news-pl-faq.htpl#jaki_serwer. Jeśli nadal nie będziesz wiedział z jakiego serwera korzystać, możesz zarejestrować się na portalu onet.pl lub gazeta.pl. Udostępniają one - nieodpłatnie - własne serwery news (odpowiednio: `news.onet.pl`, `news.gazeta.pl`). Wystarczy założyć na jednym z nich konto pocztowe, a wybrany login i hasło, posłuży również do logowania na serwer news. Jeśli będziesz korzystał z usług ww portali, to zaznacz Serwer grup dyskusyjnych wymaga logowania, na następnym ekranie wpisz login i hasło. Dla wygody proponuję zaznaczyć opcję Zapamiętaj hasło, dzięki czemu nie będziesz za każdym razem o nie pytany.
Klikamy przycisk Zakończ...
...i pojawia się nowe konto. Jeśli zajdzie taka potrzeba, możemy zmienić jego parametry w okienku wywoływanym przyciskiem Właściwości.
Klikamy teraz przycisk Zamknij. OE spyta nas...
Odpowiadamy tak, wówczas program pobierze z serwera listę dostępnych grup dyskusyjnych. Pobieranie może potrwać kilka minut, bowiem ilość grup przechowywanych na dużych serwerach przekracza 30 tysięcy. W międzyczasie wspomnę o tym, iż od czasu do czasu pojawiają się nowe grupy, co OE przy każdym uruchomieniu sprawdza. Jeśli są jakieś, spyta czy chcemy je zobaczyć. Czasem warto zarknąć.
Po dłuższej lub krótszej chwili pokazuje się okienko z listą wszystkich grup.
Chcemy czytać grupę `free.pl.buddyzm`, wobec czego wpisujemy ten tekst w okienko tekstowe i wyświetla się lista grup, których nazwy zawierają "free.pl.buddyzm". Będzie to oczywiście upragniona (?) `free.pl.buddyzm` i jakaś dziwna grupa `free.pl.buddyzm.praktyka`. Zaznaczamy `free.pl.buddyzm` i klikamy przycisk Subskrybuj - obok nazwy grupy pojawia się ikonka. Sugeruję przeglądnąć również inne grupy polskojęzyczne - wystarczy wpisać `pl.`, `alt.pl.` lub `free.pl.` by uzyskać ich listę.
Przyciskamy przycisk Ok i w okienku Outlooka pojawia się zasubskrybowana grupa.